Tạo “hướng đi” bền vững cho nông nghiệp thông minh Thủ đô

Hà Nội không ngừng ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp

Đó là thông tin được đưa ra tại Hội thảo "Định hướng và giải pháp phát triển nông nghiệp thông minh trên địa bàn thành phố" do Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội phối hợp Viện Khoa học nông nghiệp Việt Nam (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) tổ chức sáng nay (3/11).

Chia sẻ tại buổi Hội thảo, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội Tạ Văn Tường cho rằng, phát triển nông nghiệp thông minh là xu hướng đối với sản xuất nông nghiệp trên thế giới và Việt Nam, trong đó có Hà Nội.

Hiện trên địa bàn thành phố đang có 164 mô hình sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, gồm 105 mô hình trong lĩnh vực trồng trọt, 39 mô hình về chăn nuôi, 15 mô hình về thủy sản và 1 mô hình kết hợp trọt và chăn nuôi.

Giá trị sản phẩm nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao chiếm khoảng 35% tổng giá trị sản xuất nông nghiệp toàn thành phố. Trong đó công nghệ, thiết bị lựa chọn ứng dụng chủ yếu là thông minh trong việc quản lý, điều khiển môi trường nuôi trồng giúp giảm nhân công lao động, tăng chất lượng và sản lượng nông sản.

Toàn cảnh Hội thảo "Định hướng và giải pháp phát triển nông nghiệp thông minh trên địa bàn thành phố"

Trong lĩnh vực trồng trọt đã ứng dụng xây dựng nhà màng, nhà lưới có hệ thống tự động hóa trong điều khiển hệ thống tưới, bón phân, điều chỉnh độ ẩm, nhiệt độ, ánh sáng; Hệ thống giám sát có thể phân tích đất đai, dự báo năng suất, phát hiện sâu bệnh, dịch hại. Ứng dụng công nghệ kết nối vạn vật IoT, công nghệ không sử dụng đất, công nghệ Blockchain, công nghệ nhân nuôi tế bào thực vật quy mô công nghiệp sử dụng máy bay không người lái trong bón phân và phòng trừ dịch bệnh trên lúa.

Trong chăn nuôi, nhiều hộ nông dân Hà Nội đã xây dựng chuồng kín, có hệ thống làm mát giúp ổn định nhiệt độ, độ ẩm chuồng nuôi; Xây dựng dây chuyền cho ăn, uống tự động; sử dụng công nghệ thụ tinh nhân tạo, xử lý môi trường...

Trong thủy sản, nhiều hộ đã ứng dụng công nghệ "sông trong ao", sử dụng chế phẩm sinh học và máy tạo oxy tự động, công nghệ biofloc...

Đặc biệt, Hà Nội cũng đã đẩy mạnh triển khai các mô hình ứng dụng công nghệ cao, công nghệ và thiết bị thông minh ở hầu hết các quận, huyện còn sản xuất nông nghiệp. Tập trung nhiều tại các huyện (Mê Linh, Gia Lâm, Thường Tín, Đông Anh, Thanh Oai, Đan Phượng...), đặc biệt là các trang trại, gia trại nuôi trồng hoa lan, nuôi cấy mô và lan VAR...

Tuy nhiên, theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội, nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp thông minh của Hà Nội phát triển chưa tương xứng với tiềm năng và vị thế của thành phố.

Các mô hình trang trại, gia trại, hợp tác xã, làng nghề "nông nghiệp số" quy mô lớn được ứng dụng đồng bộ các giải pháp công nghệ thông minh theo chuỗi giá trị từ khâu nghiên cứu chọn tạo giống, tổ chức sản xuất, nuôi trồng, chế biến, bảo quản và tiêu thụ... chưa nhiều; Cơ chế chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp thông minh còn thiếu, chưa đồng bộ và chưa đủ mạnh.

Đẩy mạnh đầu tư phát triển nông nghiệp thông minh

Tại hội thảo, nhiều ý kiến cho rằng, quá trình đô thị hóa diễn ra mạnh mẽ ở Hà Nội đã và đang đặt ra vấn đề cấp thiết phải phát triển một nền nông nghiệp vừa có tính chất đô thị vừa tiệm cận công nghệ thông minh phù hợp điều kiện đất đai, thị trường và yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới của Thủ đô. Điều đó càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm tạo động lực nội tại hướng đến sự phát triển bền vững của Hà Nội.

Ông Trần Đình Khâm, đại diện Nhóm khởi nghiệp Tháp rau hữu cơ Eco Việt Nam chia sẻ, có nhiều cách để ứng dụng công nghệ thông minh vào sản xuất một cách đơn giản, dễ đầu tư.

Đơn cử như mô hình tháp rau hữu cơ, 1 tháp có 6 tầng được thiết kế theo phương thẳng đứng. Khi sử dụng, mỗi tháp rau chỉ chiếm diện tích khoảng 1m² nhưng sản lượng rau thu hoạch tương đương 4-5m² mặt phẳng... nên rất phù hợp mô hình trồng rau hộ gia đình trong đô thị. Đặc biệt, rác thải hữu cơ trong các gia đình như bã chè, cọng rau thừa... được ủ sẽ trở thành phân hữu cơ để phục vụ trồng rau.

Hà Nội có nhiều mô hình ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp

Nhấn mạnh nông nghiệp thông minh là lĩnh vực mới phát triển, không chỉ ở Hà Nội mà còn trên phạm vi cả nước, Tiến sĩ Đào Thế Anh - Phó Giám đốc Viện Khoa học nông nghiệp Việt Nam cho rằng, cần tiếp tục có những chính sách phù hợp thực tiễn sản xuất, có tính khả thi cao; Từ đó, huy động các nguồn lực thực hiện cuộc cách mạng nông nghiệp thông minh. Ngoài ra, cần quan tâm đến đào tạo nguồn nhân lực, đặc biệt là nguồn nhân lực chất lượng cao để chủ động trong quá trình tiếp cận nông nghiệp thông minh.

Đối với PGS.TS Đặng Văn Đông - Viện Nghiên cứu rau quả trung ương cho hay, trong bối cảnh đô thị hóa, diện tích đất sản xuất nông nghiệp liên tục bị thu hẹp, Hà Nội cần định hướng phát triển nền nông nghiệp đô thị - thông minh, mang tính sinh thái, bền vững, xây dựng nông thôn mới phù hợp đặc thù của Hà Nội.

Những năm trước đây, Hà Nội đã xây dựng được các mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, chính là tiền đề quan trọng để Hà Nội phát triển nông nghiệp thông minh. PGS.TS Đặng Văn Đông cũng cho rằng, để phát triển, nông nghiệp thông minh cần trở thành môn học và là nội dung công tác giáo dục, đào tạo thế hệ trẻ. Bên cạnh đó, vấn đề này cũng nên trở thành nội dung sinh hoạt của các tổ chức như đoàn thanh niên, hội phụ nữ... để tìm ra cách tiếp cận ứng dụng thực tế.

Nhiều ý kiến tham luận cũng cho rằng, Hà Nội cần có đề án riêng về phát triển nông nghiệp thông minh; cần "kích hoạt" các nhóm sáng kiến...

Để khắc phục những hạn chế, đẩy mạnh phát triển nông nghiệp thông minh trên địa bàn thành phố, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội Tạ Văn Tường cho biết: Thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tiếp tục tham mưu thành phố hoàn thiện và tổ chức thực hiện hiệu quả cơ chế, chính sách, thu hút các nguồn lực xã hội đầu tư phát triển nông nghiệp thông minh nhằm nâng cao giá trị gia tăng, phát triển bền vững.

Khắc Nam